1- «رفتار ِ اجتماعی ِ موفق برخلاف ِ آن [منظور عکسالعملهای عادتی ست] به جایی منتهی میشود که در آن، خودآگاهی نسبت به رفتار ِ شخصی، به کنترل ِ رفتار ِ 'دیگری' کمک میکند.»
[1]2- سیستم متروهای تهران، به دلیل تازه بودن، از سیستم متروهای آلمان مدرنتر است. بلیط ِ مدتدار که بخری، کافی ست هنگام عبور از بخش ِ کنترل بلیط، کارت یا حتا کیف ِ حاوی کارت را به زنزور نزدیک کنی. این سیستم را نمیشناختم. وقتی با کارت مدتدار همراهام میخواهم وارد شوم، نمیدانم فقط کافی ست، کارت را به زنزور نزدیک کنم. مأمور کنترل میگوید: «به اونجا. اونجایی که سیاهه.» من هنوز فکر میکنم، کارت را باید وارد کنترلر کنم. میگویم: «کجای سیاه؟» میگوید: «اونجا دیگه بابا! اونجا که سیاهه.» باز هم متوجه نمیشوم منظورش چیست. بلند میشود و کمی کلافه به سمت من میآید، کارت را از دستم میگیرد و روی زنزور میکشد.از بخش کنترل میگذرم. پشت سرم با لحنی آمرانه صدا میزند: «یاد گرفتی؟» به سمت او برمیگردم و سلام نظامی میدهم. میخندد: «خوش گلدی.»
3- سوار تاکسی میشوم.- سلام پدر جان. شب ِ شما بهخیر.- سلام دخترم. شب بهخیر. بفرما. بفرما.پیاده که میشوم، یک اسکناس 200 تومانی به سمتاش دراز میکنم:- این کافیه بابا.- خدا بده برکت. هر چی باشه بسه.
4- جلوی باجهی فروش بلیط متوجه میشوم بلیط اتوبوس ندارم:- سلام بابا جان. 10 تا بلیط به من میدهید لطفن؟- حتمن دخترم. حتمن.و دودستی بلیطها را "تقدیم میکند".
5- آقای سلماسی همیشه خسته است. میگوید، ساعت 6 صبح در سوپر را باز میکند و تا 11 شب آنجاست. با چشمان خستهاش نگاهام میکند، لبخندی میزند و میگوید: «خوشحال میشوم وقتی شما را میبینم.»
6-...
7-'جورج هربرت مید' مکانیسم رابطهی بیناذهنی و کنترل رفتار 'دیگری' را با شناخت ِ از رفتار ِ خود توضیح میدهد. او معتقد است، برای آنکه فرد ِ عامل بتواند رفتار طرف مقابلاش را کنترل کند، نه فقط باید نسبت به رفتار ِ خود آگاهی داشته باشد، بلکه باید این شم را هم داشته باشد، که بداند، رفتارش در یک برخورد ِ دوجانبه با فرد مقابل، از جانب او چگونه فهمیده میشود.
8- سعی میکنم تا آنجا که ممکن است از خانه خارج نشوم. هربار که بیرون رفتهام، شاهد حداقل یک دعوا بودهام: در مترو، جلوی حلیمفروشی، در بازار ترهبار. تنها راه مقابله با این خشونت ِ خیابانی، گرفتن گوشها و پشت کردن به صحنهی دعوا ست.
9-آیا کنترل رفتار انسان ِ ایرانی توسط 'دیگری' خیلی آسان نیست؟
[1] George Herbert Mead: Soziales Bewußtsein und das Bewußtsein von Bedeutung, in: ders., Gesammelte Aufsätze,. Bd. I, a. a. O., S. 219.
هر چند همیشه استثنا هم هست ولی به نظر من هم کار سختی نیست. خودم هم بارها به چشم خودم دیده ام
شده
امیدوارم با همه ی بدی ها باز هم خوش بگذرد